Thiếu máu khi mang thai 3 tháng cuối – Nguyên nhân, dấu hiệu và cách điều trị

Trong 3 tháng cuối mang bầu, cơ thể người mẹ cần lượng máu nhiều hơn để cung cấp và nuôi dưỡng sự phát triển của bé yêu. Nếu cơ thể của mẹ không được cung cấp đủ sắt cùng những chất dinh dưỡng khác sẽ khiến cho lượng hồng cầu được sản xuất ra giảm. Vì vậy sẽ dẫn đến tình trạng thiếu máu khi mang thai 3 tháng cuối. Các mô sẽ xuất hiện tình trạng thiếu oxy. Nguy hiểm hơn là em bé của bạn cũng bị thiếu dưỡng khí. Nếu tình trạng không được điều trị kịp thời sẽ dẫn đến những biến chứng thai kỳ nghiêm trọng như sinh non.

Phần dưới đây của bài viết sẽ cung cấp cho bạn những thông tin liên quan đến nguyên nhân thiếu máu, những triệu chứng thường gặp cũng như cách điều trị thiếu máu khi mang thai 3 tháng cuối.

Phân loại thiếu máu khi mang thai 3 tháng cuối

Trong thai kỳ, đặc biệt là 3 tháng cuối, người mẹ có thể gặp phải những tình trạng thiếu máu dưới đây:

  • Thiếu máu do cơ thể thiếu sắt.
  • Thiếu máu do thiếu Folate
  • Thiếu máu do thiếu Vitamin B12.

Dưới đây là nguyên nhân dẫn đến các tình trạng thiếu máu khi mang thai 3 tháng cuối này:

Thiếu máu do thiếu sắt. 

Thiếu máu do thiếu sắt ảnh hưởng nghiêm trọng đến sự phát triển của thai nhi
Thiếu máu do thiếu sắt ảnh hưởng nghiêm trọng đến sự phát triển của thai nhi

Nguyên nhân xảy ra tình trạng này là do cơ thể người mẹ không được cung cấp đủ lượng sắt. Sắt là một trong những vi chất cần thiết để sản xuất ra đủ lượng huyết sắc tố cơ thể cần. Mà huyết sắc tố là một trong những Protein quan trọng nhất trong các tế bào hồng cầu. Nó giúp cung cấp oxy đến các bộ phận, tế bào trong cơ thể từ phổi.

Thiếu sắt là nguyên nhân phổ biến nhất gây nên tình trạng thiếu máu khi mang thai 3 tháng cuối.

Thiếu máu do thiếu Folate

Folate là một trong những vitamin không thể thiếu trong sự sống của cơ thể. Loại vitamin này được tìm thấy nhiều trong những loại rau lá xanh. Folate thuộc nhóm vitamin B. Nó góp phần hình thành nên những tế bào mới. Trong đó không thể không nhắc đến những tế bào hồng cầu khỏe mạnh.

Khi mang bầu, đặc biệt là 3 tháng cuối, cơ thể người mẹ cần rất nhiều Folate. Nhưng với thực đơn ăn uống hàng ngày sẽ không thể cung cấp đủ lượng Folate cho cơ thể. Lượng hồng cầu tạo ra không đủ để nuôi dưỡng các tế bào trong cơ thể mẹ cũng như thai nhi. Nhiều mẹ đã chọn cách bổ sung thêm Axit Folic để cung cấp đủ lượng Folate mà cơ thể cần.

Khi cơ thể mẹ thiếu Folate sẽ dẫn đến những tác động nghiêm trọng cho thai nhi. Em bé của bạn có thể bị dị tật ống thần kinh, dị tật bẩm sinh, sinh non, nhẹ cân….

Thiếu máu do thiếu Vitamin B12

Vitamin B12 là một trong những vitamin quyết định sự sống cho cơ thể. Cơ thể cần lượng vitamin B12 để sản xuất là hồng cầu. Cơ thể người mẹ khi mang thai cần lượng lớn Vitamin B12. Nhưng thông qua việc ăn uống hàng ngày, lượng vitamin B12 được cung cấp không đủ. Chính vì thế mà lượng hồng cầu được sản xuất ra không đủ để nuôi dưỡng các tế bào trong cơ thể mẹ và thai nhi.

Những mẹ bầu không ăn thịt gia cầm, thịt động vật, không uống sữa và các chế phẩm từ sữa cũng sẽ dẫn đến nguy cơ thiếu Vitamin B12 cao hơn. Khi cơ thể người mẹ thiếu Vitamin B12 sẽ dẫn đến những ảnh hưởng nguy hiểm. Thai nhi có thể bị dị tật bẩm sinh, dị tật ống thần kinh, sinh non…

Trong quá sinh sinh nở và sau sinh, lượng máu mất đi nhiều cũng khiến cho cơ thể mẹ rơi vào tình trạng thiếu máu.

Những nguyên nhân gây nên tình trạng thiếu máu khi mang thai 3 tháng cuối

Phụ nữ mang thai đều có nguy cơ mắc bệnh thiếu máu. Bởi lúc này cơ thể họ cần lượng Axit Folic và sắt nhiều hơn người thường. Nhưng tình trạng thiếu máu sẽ nặng hơn nếu bạn ở trong những trường hợp dưới đây:

  • Mẹ mang đa thai (trong buồng tử cung có nhiều hơn 1 thai nhi đang phát triển).
  • Có từ 2 lần mang thai gần nhau trở nên.
  • Ốm nghén gây nên tình trạng nôn nhiều.
  • Mang thai khi vẫn còn là thiếu niên.
  • Thực đơn không phong phủ, không cung cấp đủ dưỡng chất cần thiết.
  • Trước khi mang thai bị mắc bệnh thiếu máu.

Những triệu chứng thiếu máu khi mang thai 3 tháng cuối

Thiếu máu khi mang thai 3 tháng cuối luôn khiến mẹ cảm thấy mệt mỏi
Thiếu máu khi mang thai 3 tháng cuối luôn khiến mẹ cảm thấy mệt mỏi

Thiếu máu khi mang thai 3 tháng cuối thường gặp những triệu chứng phổ biến dưới đây:

  • Da, môi, móng tay không được hồng hào, nhợt nhạt.
  • Luôn cảm thấy mệt mỏi, yếu ớt.
  • Thường xuyên xuất hiện tình trạng chóng mặt.
  • Cảm thấy hụt hơi.
  • Tim đập nhanh, loạn nhịp.
  • Khó tập trung vào việc gì đó.

Trong giai đoạn đầu của thiếu máu, nhiều mẹ bầu sẽ không thấy có những triệu chứng cụ thể nên chủ quan. Hoặc nhầm lẫn với những triệu chứng trong quá trình mang thai. Chính vì vậy, để biết mình có bị thiếu máu khi mang thai 3 tháng cuối cũng như trong cả thai kỳ hay không thì mẹ nên đi làm xét nghiệm máu định kỳ, đặc biệt là thời gian trước khi lâm bồn.

Nguy cơ do thiếu máu khi mang thai 3 tháng cuối

Thiếu máu khi mang thai 3 tháng cuối nếu không được điều trị kịp thời sẽ dẫn đến những hậu quả nghiêm trọng. Những nguy cơ có thể xảy ra như:

  • Em bé bị sinh non, cân nặng không đạt chuẩn.
  • Mẹ phải bổ sung thêm máu thông qua truyền máu nếu mất lượng máu nhiều trong quá trình sinh nở.
  • Nguy cơ gặp phải trầm cảm sau sinh.
  • Em bé thiếu máu.
  • Em bé chậm phát triển.

Thiếu máu do thiếu Axit Folic nếu không được phát hiện và điều trị sớm sẽ dẫn đến các nguy cơ như:

  • Em bé sinh trước ngày dự kiến sinh nhiều (sinh non), nhẹ cân.
  • Cột sống của em bé gặp nhưng dị tật nghiêm trọng như dị tật ống thần kinh.
  • Não bộ của bé cũng bị ảnh hưởng, chậm phát triển.

Thiếu máu do thiếu Vitamin B12 cũng dễ gây nên tình trạng sinh non hoặc dị tật ống thần kinh.

Xét nghiệm khi bị thiếu máu

Luôn khám và làm các xét nghiệm máu trong thai kỳ 
Luôn khám và làm các xét nghiệm máu trong thai kỳ

Ở lần khám thai đầu tiên khi mới mang thai, người mẹ sẽ được chỉ định xét nghiệm máu. Mục đích là để kiểm tra xem mẹ có bị thiếu máu hay không. Nếu có thì nguyên nhân là gì. Những xét nghiệm máu mẹ cần làm đó là:

  • Xét nghiệm huyết sắc tố: Đây là dạng xét nghiệm đo lượng huyết sắc tố có trong máu. Huyết sắc tố là loại Protein giàu chất sắt có trong các tế bào hồng cầu. Nó có tác dụng cung cấp oxy cần thiết cho các tế bào trong cơ thể.
  • Xét nghiệm Hematocrit. Xét nghiệm này được tiến hành nhằm đo lượng hồng cầu trong một mẫu máu được lấy.

Sau khi có kết quả xét nghiệm, nếu như lượng Hematocrit và huyết sắc tố thấp hơn mức tiêu chuẩn nghĩa là cơ thể mẹ đang bị thiếu máu do thiếu sắt. Bên cạnh đó, bác sĩ cũng có thể sẽ yêu cầu mẹ làm thêm những xét nghiệm máu khác để kết luận chính xác nguyên nhân gây nên tình trạng thiếu máu.

Nếu mẹ không bị thiếu máu trong xét nghiệm khi bắt đầu mang thai, nhưng trong cả thai kỳ mẹ cũng nên làm những xét nghiệm máu trong tam cá nguyệt thứ hai và tam cá nguyệt thứ ba để kịp thời điều trị nếu có.

Điều trị bệnh thiếu máu khi mang thai 3 tháng cuối

Bổ sung Axit Folic là cách phòng tránh thiếu máu khi mang thai 3 tháng cuối
Bổ sung Axit Folic là cách phòng tránh thiếu máu khi mang thai 3 tháng cuối

Nếu cơ thể người mẹ bị thiếu máu khi mang thai 3 tháng cuối hoặc trong cả thai kỳ thì bạn sẽ được bác sĩ khuyên nên bổ sung sắt, Axit Folic hoặc những loại vitamin tổng hợp dành cho phụ nữ mang thai.

Bên cạnh đó, bác sĩ cũng sẽ hỗ trợ mẹ bầu lên thực đơn, bổ sung những thực phẩm cung cấp hàm lượng sắt và Axit Folic lớn vào những bữa ăn hàng ngày.

Ngoài ra, bác sĩ cũng sẽ đưa ra một lịch hẹn cụ thể sau thời gian điều trị để xét nghiệm lại máu, kiểm tra nồng độ Hematocrit và mức độ huyết sắc tố có được cải thiện hay không.

Nếu thiếu máu do thiếu B12, bác sĩ cũng sẽ khuyên mẹ bầu nên bổ sung thêm vitamin B12.

Một điều chắc chắn rằng, bác sĩ sẽ khuyên mẹ bầu nên đa dạng thực đơn ăn uống hàng ngày. Nên bổ sung nhiều đạm động vật để cải thiện tình trạng thiếu máu. Mẹ bầu có thể ăn các loại thịt, trứng, sữa và các chế phẩm từ sữa.

Mẹ bầu bị thiếu máu cũng có thể thông qua bác sĩ sản khoa để tìm kiếm cho mình bác sĩ chuyên khoa huyết học. Mẹ bầu sẽ được tư vấn kỹ lưỡng hơn về tình trạng thiếu máu. Lúc này, bác sĩ chuyên khoa huyết học sẽ cùng với bác sĩ sản khoa theo dõi, kiểm soát và điều trị tình trạng thiếu máu cho bạn trong suốt quá trình mang thai.

Ngăn ngừa bệnh thiếu máu khi mang thai 3 tháng cuối

Làm thế nào để ngăn ngừa được tình trạng thiếu máu khi mang thai 3 tháng cuối? Dưới đây là những gợi ý mẹ bầu có thể tham khảo:

Chế độ ăn uống

Để hạn chế tối đa tình trạng thiếu máu khi mang thai 3 tháng cuối, điều quan trọng nhất là mẹ hãy cung cấp đủ sắt cho cơ thể. Trong các bữa ăn hàng ngày mẹ nhớ cân bằng và bổ sung những thực phẩm giàu sắt. Mẹ có thể đặt cho mình ít nhất 3 phần thực phẩm bổ sung sắt mỗi ngày như:

  • Đạm động vật gồm: thịt đỏ ( thịt nạc lợn, thịt bò, thịt trâu), thịt gia cầm, cá, trứng…
  • Đạm thực vật: những rau lá có màu xanh đậm như cải bina, súp lơ xanh, rau cả xoăn…; các loại ngũ cốc, các loại đậu…
  • Sữa và các chế phẩm từ sữa.

Bên cạnh đó mẹ cũng đừng quên bổ sung những thực phẩm giàu vitamin C để giúp cơ thể hấp thu sắt tốt hơn. Những loại quả nên ăn như: cam, quýt, bưởi, dâu tây, Kiwi, cà chua, ớt chuông…

Mẹ nên nhớ là ăn thực phẩm giàu vitamin C cùng lúc với thực phẩm giàu sắt. Ví dụ vào bữa sáng mẹ có thể ăn ngũ cốc và uống nước cam…

Mẹ cũng đừng quên bổ sung thực phẩm giàu Folate để hạn chế tình trạng thiếu hụt Folate. Fotale được tìm thấy trong nhiều những loại ra có lá màu xanh đậm, trái cây họ cam, quýt, bưởi…, ngũ cốc và bánh mì nguyên cám…

Bổ sung thực phẩm chức năng

Mẹ nhớ nghe lời dặn của bác sĩ là bổ sung sắt, Axit Folic và thực phẩm chức năng hàng ngày trong suốt thời kỳ mang thai để hạn chế tình trạng thiếu máu.

Đối với những người không ăn đạm động vật và thuần chay thì trong quá trình mang thai nên trao đổi cụ thể với bác sĩ để được tư vấn có nên bổ sung thêm vitamin B12 hay không. Chúc mẹ có một thai kỳ khỏe mạnh.

Kết luận

Thiếu máu khi mang thai 3 tháng cuối hay trong cả thai kỳ đều gây ra những hậu quả nặng nề cho cả mẹ và bé. Chính vì vậy, mẹ bầu cần tuân theo những dặn dò của bác sĩ để có một thai kỳ an toàn và khỏe mạnh.

Trong giỏ đồ chuẩn bị sinh, bạn đang chuẩn bị những gì tốt nhất cho con. Trong đó, tã bỉm là vật dụng không thể thiếu. Để đảm bảo cho quá trình phát triển của bé được an toàn, mẹ hãy lựa chọn những thương hiệu bỉm tã uy tín, được nhiều người tin dùng. 

Tã bỉm Unidry là lựa chọn hoàn hảo cho mẹ. Unidry là thương hiệu tã bỉm của người Việt. Với hơn 20 năm hình thành và phát triển, Unidry ngày càng khẳng định được thương hiệu của mình tại thị trường Việt Nam và thế giới. Nguồn nguyên liệu chuẩn sạch được chọn lựa kỹ càng từ những nhà cung cấp hàng đầu, kết hợp với quy trình sản xuất sạch đạt tiêu chuẩn GMP, sản phẩm tã bỉm Unidry chắc chắn sẽ là người bạn đồng hành đắc lực của mẹ trong việc chăm sóc bé yêu.

Lược dịch từ nguồn: https://www.webmd.com/baby/guide/anemia-in-pregnancy

Bài viết cùng chủ đề